AB liderleri, Brüksel'deki olağan zirvenin ikinci gününde Ukrayna'daki durumu, göçü ve Orta Doğu'yu ele alıyor. Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre günün ilk oturumu Ukrayna'ya ayrılmış ve oturuma Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin katılması bekleniyor.
Görüşmelerde Ukrayna'nın hava savunma sistemi, önleyici füze ve finansman ihtiyaçlarının öncelikli olması bekleniyor. Liderlerin, Rusya'nın yaptırımları aşmak için kullandığı "gölge filosuna" yönelik daha sıkı önlemleri ve Rus vatandaşlarına yönelik vize kısıtlamalarını ele alabileceği belirtiliyor. Dondurulmuş Rus varlıklarının kullanımının yeniden gündeme gelebileceği, ancak kısa vadede somut bir ilerleme beklenmediği kaydediliyor.
Öğle öncesi oturumlarda Rusya kaynaklı hibrit saldırılar, deniz güvenliği ve Orta Doğu görüşülecek. Orta Doğu başlığında İran-ABD savaşının sonuçları, Hürmüz Boğazı çevresindeki saldırılar ve Kızıldeniz'de Husilerin artan tehdidi ele alınacak. AB'nin Kızıldeniz'deki Aspides deniz misyonunun gemi ihtiyacı da gündemde. Öğle yemeğinde ise İspanya'nın Kuzey Afrika'daki Septe'de yaşanan krizin ardından göç konusu görüşülecek.
Düzensiz göçmen gelişlerinde düşüş yaşanmasına rağmen sınır krizlerinin yönetimi, üye ülkeler arasındaki dayanışma ve göç kontrollerinin sıkılaştırılması konusunda görüş ayrılıkları sürüyor. Zirvenin ilk gününde ise rekabetçilik, AB'nin gelecek çok yıllı mali çerçevesi, genişleme ve reformlar ele alınmıştı.
Euronews Türkçe'nin haberine göre zirvede, İrlanda'nın bütçenin toplam büyüklüğünü 141 milyar euro azaltmayı öngören uzlaşma önerisi büyük ölçüde reddedildi ve bütçe konusunda uzlaşma sağlanamadı. Müzakereleri Costa'nın devralması bekleniyor; Costa'nın birkaç hafta içinde, İrlanda'nınkinden farklı bir yaklaşıma dayanan yeni bir öneri sunması planlanıyor. AB liderleri de 26 Kasım'da olağanüstü zirveye çağrıldı.
Haberde aktarılan görüşlere göre İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, bu ay ve gelecek ay anlaşmaya varılamayacağını, yıl sonundan önce anlaşmaya varılıp varılamayacağını bile bilmediğini söyledi. İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, avantaj sağlamayan bir anlaşmayı yalnızca son tarihe yetişmek için imzalamayacaklarını belirtti. Hollanda Başbakanı Rob Jetten iyi bir anlaşmanın kötü bir anlaşmayı kabul etmekten daha önemli olduğunu söyledi. Güney Kıbrıs Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis ise yıl sonuna kadar anlaşmaya varılması gerektiğini yineledi.
Euronews Türkçe'ye göre ortak sonuç bildirgesi taslağında takvime ilişkin ifadeler yumuşatılmıştı. Nihai metinde ise 2026 sonundan önce varılacak bir anlaşmanın, gerekli yasal düzenlemelerin 2027'de kabul edilmesine olanak tanıyacağı belirtildi.
Arka plan
Üye ülkeler bugüne kadar Aralık 2026'ya kadar nihai anlaşmaya varma hedefini benimsemişti. Costa, liderlerin yedi yıllık bütçe üzerinde en geç aralık ayında oybirliğiyle anlaşması gerektiğini aylardır tekrarlıyor. Costa, görüşmelerin 2027'ye sarkması halinde bütçenin 1 Ocak 2028'de uygulanmaya başlaması için yasal çalışmaların yetişmeyebileceği uyarısında bulunuyor.
Ayrışma, AB bütçesine aldığından fazla katkı yapan altı ülkeden oluşan "tutumlular" grubu ile en yoksul bölgelere yönelik finansmanı korumak isteyen 17 ülkelik "Uyumun Dostları" grubu arasında. Fransa'nın tutumu henüz netleşmedi. Fransa, İtalya, Polonya, Finlandiya, Estonya, Slovakya ve Yunanistan'daki 2027 seçimleri ise zamanlama konusunda kaygı yaratıyor.
